bereik

Kan je zoiets ook goed digitaal flikken? vraagt Peter in de commentaar bij de post over mijn gebruik van de analoge contrastfilm.

Nee!

Ja!

(Surprise!) Een beetje.

Grmbl. Rewind. Er zijn twee soorten bereik die belangrijk zijn in de fotografie. Het ene is de exposure latitude, en het andere is de exposure range (ook wel dynamic range genoemd).

Exposure latitude is –sterk vereenvoudigd uitgelegd zoals altijd– hoeveel je kan onder- of overbelichten en toch nog deftige resultaten uit het negatief kan halen. En jawel, dat negatief kan analoog (film) of digitaal (RAW) zijn. Van de exposure latitude bij digitaal (minstens 2 stops) maak ik gebruik voor mijn concertfotografie, waar ik vaak schijnbaar onderbelichte (RAW) beelden heb, die ik via mijn RAW processor (Lightroom) toch nog tot behoorlijke foto’s kan redigeren.

Exposure range is –vereenvoudigd etc.– het bereik van de film/sensor waarbij de over- en onderbelichte delen nog voldoende detail geven, zonder over te gaan naar respectievelijk wit of zwart. Dit wordt vaak uitgedruk in het aantal stops waarin de film/sensor bruikbaar is. Die zaken zijn zeer verschillend naar gelang het gebruikte medium (soort film of sensor), maar algemeen wordt aangenomen dat men in zwart-witfilm het grootste dynamische bereik heeft (zo’n 8-9 stops), gevolgd door kleurenfilm (zo’n 7 stops) en dan diafilm en digitaal (zo’n 5-6 stops). Concreet betekent dit dat er tussen het donkerste en het lichtste deel van de scène die u wilt fotograferen X stops verschil mag zijn. M.a.w. hoe groter het contrast, hoe moeilijker te fotograferen. Analoge film heeft daarop (letterlijk) ettelijke járen voorsprong op digitaal.

Terug naar de vraag: Kan je zoiets ook goed digitaal flikken?. Nee dus. Al zijn er altijd de truken van de foor: HDRi. Ik ga niet te diep uitleggen wat HDRi is, laat het er ons op houden dat ge van een scène drie foto’s neemt, één overbelicht voor het detail uit de schaduwen, één ‘normaal’ belicht voor de midtones, en één onderbelicht voor het detail in de highlights. Die drie foto’s combineer je dan in photoshop tot één beeld dat –wanneer het zonder ervaring werd uitgevoerd– leidt tot aldus herkenbare gedrochten. Een beeld zoals dat van i. zal digitaal (of met dia) moeilijker te verwezenlijken zijn –zeker zonder flits(en).

Bon, wilt ge meer dynamic range, steek dan een Fuji Reala 400ISO kleurenfilm in uw oude SLR, of zo’n zwartwitte Tri-X. Laat uw foto’s ontwikkelen en scannen, en wedden dat het er beter uitziet dan digitaal?

Recommended reading: Understanding Exposure & Expose (to the) Right

5 gedachtes over “bereik”

  1. Humm, niet voor mij dus, jammer. Toch ferm bedankt voor de duidelijke uitleg! Ik vroeg me al af waarom je zo graag analoog trekt, dacht eerder dat het uit pure nostalgie was…

  2. Zo, zo Bruno wat een technische uitleg over contrasten enz. erg goed van je.Je hebt er duidelijk over doorgestudeerd. Waarschijnlijk ben je er al mee bekend maar kijk ook eens bij de (overleden)amerikaanse fotograaf Ansel Adams zijn Zone-systeem.(google)Hij heeft ook een eigen website, (waarschijnlijk door zijn nabestaanden opgezet om er veel geld uit te slaan en foto’s te verkopen.)
    Deze man heeft in de jaren 30 of 40 van de vorige eeuw een systeem uitgedokterd, wat betreft belichtingen bij grote contrastverhoudingen.
    als je die foto’s ziet dan begrijp je pas echt wat dat inhoud.
    Dit systeem wordt nu nog door veel voornamenlijk landschapfotografen gebruikt en is ook bruikbaar bij kleur en diafilm.En, nu de verrassing, ook bij digitaal blijkbaar, alleen moet ik dat nog eens goed bestuderen.
    Je hebt gelijk wat de films betreft maar je krijgt een nog beter resultaat met “langzamere” films, zoals: kodak plus x pan of ilford fp4 of fuji neopan, als ze nog te leveren zijn natuurlijk.En natuurlijk met een aangepaste ontwikkelaar, maar dat is alleen van toepassing als je zelf ontwikkelt.
    Nou een heel verhaal, maar toch fijn te lezen dat er nog mensen zijn die in dit digitale fotogeweld nog belangstelling hebben voor de wat “oudere” technieken. Bedankt.

  3. Akkoord. Ik kom bij sterk licht niet graag buiten met de digitale camera. Alsof het op voorhand al om zeep is. En zonder zonlicht is je beeld zo vaal. Niet altijd gemakkelijk.

  4. Dit weekend nog gehad, dat ik dacht: damn, ik had deze analoog moeten trekken, kwestie van – idd – een grotere Dynamic Range te hebben. Dat van die Lattitude wist ik nog niet in zoveel bewoordingen – hoewel ik daar onderbewust al wel rekening mee hou, zo zie je maar. Thanx for the info.

Reageren niet meer mogelijk.